Τέλος εποχής για τις μειώσεις επιτοκίων – Η ΕΚΤ κρατά στάση αναμονής
Μετά από οκτώ διαδοχικές μειώσεις, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) φαίνεται να ολοκληρώνει τον κύκλο χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής, επιλέγοντας μια πιο ουδέτερη στάση για το προσεχές διάστημα.
Με τον πληθωρισμό στην ευρωζώνη να επανέρχεται στο επιθυμητό επίπεδο του 2%, ο βασικός στόχος της ΕΚΤ έχει σε μεγάλο βαθμό επιτευχθεί. Πλέον, το βλέμμα στρέφεται στην αποτίμηση των εξωτερικών κινδύνων, ιδιαίτερα των επιπτώσεων από τη νέα εμπορική συμφωνία Ευρώπης – ΗΠΑ και την επιβολή δασμών.
Εμπορική συμφωνία υπό πίεση: Με το βλέμμα στις ΗΠΑ
Η νέα εμπορική συμφωνία μεταξύ Βρυξελλών και Ουάσιγκτον αποτέλεσε μεν ένα βήμα αποφυγής μιας σφοδρής εμπορικής σύγκρουσης, ωστόσο δεν έμεινε χωρίς κόστος. Οι δασμοί ύψους 15% που επιβλήθηκαν στα ευρωπαϊκά προϊόντα εξαγωγής προς τις ΗΠΑ είναι σημαντικά χαμηλότεροι από τις απειλές του πρώην προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για δασμούς 30%, αλλά δεν παύουν να αποτελούν έναν επιβαρυντικό παράγοντα για την ευρωπαϊκή βιομηχανία.
Σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές, μόνο στην περίπτωση που οι δασμοί οδηγήσουν σε μια σαφή και έντονη επιβράδυνση της οικονομίας της ευρωζώνης, η ΕΚΤ μπορεί να επανεξετάσει μια νέα μείωση επιτοκίων κατά 0,25 ποσοστιαίες μονάδες τον Δεκέμβριο. Ωστόσο, αυτό δεν αποτελεί το βασικό σενάριο της Τράπεζας, καθώς οι επιπτώσεις των δασμών είναι ακόμη υπό αξιολόγηση.
Φρένο στην ανάπτυξη: Ανησυχία για τις μεγάλες οικονομίες
Παρόλο που τα πρόσφατα στοιχεία της Eurostat δείχνουν ότι η ευρωζώνη άντεξε τις διεθνείς αναταράξεις το δεύτερο τρίμηνο, με οριακή τριμηνιαία ανάπτυξη 0,1% και ετήσιο ρυθμό 1,4%, οι επιμέρους οικονομίες παρουσιάζουν μικτές επιδόσεις.
Η Γερμανία, η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, κατέγραψε ύφεση 0,1% το β’ τρίμηνο, ενώ η Ιταλία ακολούθησε με παρόμοια πτώση. Αντίθετα, η Γαλλία παρουσίασε μια συγκρατημένη αύξηση 0,3% σε τριμηνιαία βάση, όμως και εκεί ο ετήσιος ρυθμός παρέμεινε χαμηλός στο 0,7%.
Η ΕΚΤ συνεχίζει να αναμένει ανάπτυξη 0,9% για το 2025 και 1,1% το 2026, ωστόσο οι προβλέψεις είναι υπό αναθεώρηση, καθώς η ευρωζώνη παραμένει ευάλωτη σε εξωτερικά σοκ και εσωτερικές αδυναμίες.
Σταθεροποίηση πληθωρισμού, αλλά για πόσο;
Ο πληθωρισμός, ο οποίος υπήρξε η βασική ανησυχία τα προηγούμενα χρόνια, έχει πλέον σταθεροποιηθεί στο 2%, επιτρέποντας στην ΕΚΤ να υιοθετήσει στάση αναμονής. Οι τρέχουσες προβλέψεις κάνουν λόγο για υποχώρηση του πληθωρισμού κάτω από το 2% από το 2026, γεγονός που θα μπορούσε να δώσει νέα περιθώρια νομισματικής χαλάρωσης, εφόσον απαιτηθεί.
Προς το παρόν, η Φρανκφούρτη δεν προτίθεται να αναπροσαρμόσει τις βασικές της προβλέψεις, επιδιώκοντας να αποτιμήσει πλήρως το οικονομικό κλίμα των επόμενων μηνών. Η προσοχή εστιάζεται στη μετακύλιση των εμπορικών δασμών στην παραγωγή και κατανάλωση και στον κίνδυνο διολίσθησης σε έναν φαύλο κύκλο χαμηλής ανάπτυξης και επιβραδυνόμενης επενδυτικής δραστηριότητας.
Η ΕΚΤ βρίσκεται σε ένα μεταίχμιο, ανάμεσα σε μια φάση σταθεροποίησης και την ανάγκη επαγρύπνησης για τις απρόβλεπτες εξελίξεις της παγκόσμιας οικονομίας. Οι αβέβαιες προοπτικές των μεγάλων οικονομιών της ευρωζώνης, σε συνδυασμό με τους εμπορικούς περιορισμούς από τις ΗΠΑ, συνθέτουν ένα δύσκολο σκηνικό για τη νομισματική πολιτική τους επόμενους μήνες. Το ζητούμενο πλέον δεν είναι μόνο η διατήρηση του πληθωρισμού, αλλά και η ενίσχυση της πραγματικής οικονομίας.
